Archiwa tagu: prace o bezrobociu

Bezrobocie strukturalne

Bezrobocie strukturalne – z którym mamy do czynienia wtedy, gdy zachodzi niedostosowanie kwalifikacji siły roboczej do potrzeb gospodarki. Jego występowanie wiąże się nie tylko z niewłaściwą polityką w zakresie kształcenia pracowników, ale również ze zmianami strukturalnymi zachodzącymi w gospodarce. Jako przykład tego typu bezrobocia, którego rozmiary są stosunkowo rozległe w ostatnich latach, można przytoczyć rosnącą liczbę osób bez pracy, które wcześniej zatrudnione były w metalurgii    i przemyśle tekstylnym. Gałęzie te w większości krajów poddawane są restrukturyzacji, w efekcie której część pracowników traci zatrudnienie. Młodsi robotnicy mogą zmienić zawód, korzystając ze specjalnych szkoleń, organizowanych przez specjalistyczne instytucje lub same przedsiębiorstwa (powiększają oni bezrobocie frykcyjne), ale starsi pracownicy mają zwykle ograniczone możliwości zdobycia nowych kwalifikacji i oni najczęściej są ofiarami bezrobocia strukturalnego. Ogólnie rzecz biorąc: bezrobocie strukturalne może być wywołane przez zmiany technologii, czynniki demograficzne, zmiany struktury popytu konsumpcyjnego lub konkurencję zagraniczną. Może ono trwać latami, do chwili, gdy robotnicy uzyskają nowe, odpowiednie kwalifikacje.

Cechą odróżniającą bezrobocie frykcyjne od strukturalnego jest czas poszukiwania nowej pracy, który powinien być relatywnie krótki – nie przekraczający trzech miesięcy.

Bezrobotny względem prawa

Jako że, bezrobocie zmusza państwo do zapewnienia odpowiedniego poziomu bezpieczeństwa socjalnego osobom pozbawionym pracy, ważna staje się definicja bezrobotnego określona ustawowo, która w Polsce na początku lat dziewięćdziesiątych ulegała częstym zmianom. Pierwszym aktem prawnym regulującym w Polsce kwestie związane z bezrobociem była Ustawa o zatrudnieniu z 29 grudnia 1989 roku, zgodnie z którą: „Bezrobotny – oznacza osobę zdolną do pracy i gotową do jej podjęcia w ramach stosunku pracy, pozostającą bez pracy i zarejestrowaną we właściwym dla miejsca zamieszkania organie zatrudnienia, stopnia podstawowego, jeżeli:

a)   nie pobiera emerytury,

b)  nie jest właścicielem lub posiadaczem (samoistnym lub zależnym) gospodarstwa rolnego,

c)   nie prowadzi działalności gospodarczej lub nie podlega ubezpieczeniu społecznemu z innego tytułu”[1].



[1] Ustawa o zatrudnieniu z dn. 29 grudnia 1989 r. (Dz. U. Nr 75 poz. 446)

Różne definicje bezrobocia

Bezrobocie można określić jako sytuację, w której popyt na siłę roboczą jest mniejszy od jej podaży, innymi słowy na rynku pracy występuje wolna siła robocza nie znajdująca możliwości zatrudnienia [1].

J. Łopato uważa, że bezrobocie dotyczy  dużych grup społecznych i polega na kumulacji negatywnych cech położenia materialnego, społecznego  i politycznego osób pozostających bez pracy. Jest odbierane przez ludzi jako nieprawidłowe, zakłóca prawidłowy rozwój społeczeństwa, wywołuje niepokój, wzburzenie i jest źródłem napięć między ludźmi, a nawet ostrych konfliktów [2].

Według M. Kabaja zjawisko bezrobocia występuje wówczas, gdy liczba osób poszukujących pracy jest większa niż liczba wolnych stanowisk pracy. W takich warunkach pewna liczba ludzi zdolnych do pracy, chcących pracować i akceptujących istniejący poziom wynagrodzeń, pozostaje bez pracy [3].


[1] M. Olędzki, Polityka zatrudnienia, PWE, Warszawa 1974 r., s.30

[2] Por. J. Łopato, Kwestie społeczne a polityka społeczna. Polityka społeczna w okresie przemian, red.
A. Piekara, J. Supińska, PWE, Warszawa 1987 r., s.83

[3] Def. M. Kabaj – Encyklopedia biznesu, Tom 1, wydanie pierwsze, wyd. Fundacja innowacyjna, Warszawa 1995 r., s. 71